અમેરિકામાં ભારતીય વિદ્યાર્થીઓને મળતા સ્ટુડન્ટ વિઝાની સંખ્યામાં 62 ટકા ઘટાડો નોંધાતા ચિંતા વધી છે, નવા અહેવાલે ઉચ્ચ શિક્ષણ માટે અમેરિકા જવા ઈચ્છતા વિદ્યાર્થીઓ અને વાલીઓમાં અનિશ્ચિતતા ઊભી કરી છે.

ભારતીય વિદ્યાર્થીઓના વિઝામાં મોટો ઘટાડો

CISના સિનિયર લીગલ ફેલો જ્યોર્જ ફિશમેન દ્વારા તૈયાર કરાયેલા અહેવાલ મુજબ, વર્ષ 2025માં ભારતીય વિદ્યાર્થીઓને માત્ર 22,149 સ્ટુડન્ટ વિઝા આપવામાં આવ્યા હતા. જ્યારે વર્ષ 2024માં આ સંખ્યા 58,694 હતી.

ચીનના વિદ્યાર્થીઓને આપવામાં આવેલા વિઝામાં પણ નોંધપાત્ર ઘટાડો થયો છે. વર્ષ 2024માં 61,075 ચીની વિદ્યાર્થીઓને સ્ટુડન્ટ વિઝા મળ્યા હતા, જે વર્ષ 2025માં ઘટીને 40,034 રહ્યા છે. એટલે કે ચીન માટે પણ આશરે 34%નો ઘટાડો નોંધાયો છે.

અમેરિકામાં સૌથી વધુ ભારતીય અને ચીની વિદ્યાર્થીઓ

ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ ઇન્ટરનેશનલ એજ્યુકેશન (IIE)ના આંકડા મુજબ, શૈક્ષણિક વર્ષ 2024-25 દરમિયાન અમેરિકાની ઉચ્ચ શિક્ષણ સંસ્થાઓમાં કુલ 1,177,766 વિદેશી વિદ્યાર્થીઓ નોંધાયેલા હતા.

તેમાં:

• ભારતના 363,019 વિદ્યાર્થીઓ

• ચીનના 265,919 વિદ્યાર્થીઓ

આ બંને દેશોના વિદ્યાર્થીઓ મળીને અમેરિકામાં અભ્યાસ કરતા કુલ વિદેશી વિદ્યાર્થીઓના લગભગ 53% થાય છે.

OPT કાર્યક્રમ પર ઉઠ્યા સવાલ

અહેવાલમાં Optional Practical Training (OPT) કાર્યક્રમ અંગે પણ ગંભીર પ્રશ્નો ઉઠાવવામાં આવ્યા છે. OPT હેઠળ વિદેશી વિદ્યાર્થીઓ અભ્યાસ પૂર્ણ કર્યા બાદ પોતાના વિષય સાથે સંબંધિત ક્ષેત્રમાં અમેરિકામાં કામ કરી શકે છે. શૈક્ષણિક વર્ષ 2024-25 દરમિયાન અંદાજે 294,253 આંતરરાષ્ટ્રીય વિદ્યાર્થીઓ OPT હેઠળ કામ કરી રહ્યા હતા.

તેમાં:

• 143,740 ભારતીય વિદ્યાર્થીઓ (49%)

• 61,981 ચીની વિદ્યાર્થીઓ (21%)

ફિશમેનનું કહેવું છે કે આ યોજના અમેરિકન વિદ્યાર્થીઓ અને સ્થાનિક નોકરી શોધી રહેલા લોકો માટે રોજગારીની તકો પર અસર કરી રહી છે. તેથી તેમણે OPT કાર્યક્રમને સંપૂર્ણપણે બંધ કરવાની ભલામણ કરી છે.

વિઝા જારી કરવાની પ્રક્રિયાનો અભ્યાસ

અહેવાલમાં મેથી ઓગસ્ટ વચ્ચે જારી કરવામાં આવેલા F-1 સ્ટુડન્ટ વિઝાનો પણ અભ્યાસ કરવામાં આવ્યો છે.

તે મુજબ વર્ષ 2024 દરમિયાન:

• ભારતીય વિદ્યાર્થીઓને આપવામાં આવેલા 77% F-1 વિઝા મેથી ઓગસ્ટ વચ્ચે જારી થયા હતા.

• ચીની વિદ્યાર્થીઓ માટે આ આંકડો 76% રહ્યો હતો.

આ સમયગાળો નવા શૈક્ષણિક વર્ષની શરૂઆત પહેલાંનો હોવાથી મોટાભાગના વિઝા આ મહિનાઓમાં જ આપવામાં આવે છે.

આગામી નીતિઓ પર રહેશે નજર

CISના અહેવાલમાં સૂચવવામાં આવ્યું છે કે ભારતીય અને ચીની વિદ્યાર્થીઓની મોટી સંખ્યા તેમજ OPT કાર્યક્રમમાં તેમની ભાગીદારીને ધ્યાનમાં રાખીને અમેરિકાની ભવિષ્યની ઇમિગ્રેશન અને સ્ટુડન્ટ વિઝા નીતિઓમાં વધુ ફેરફારો થઈ શકે છે.

આ મુદ્દે અમેરિકામાં સ્થાનિક રોજગારીની તકો અને આંતરરાષ્ટ્રીય શિક્ષણ વચ્ચે સંતુલન કેવી રીતે જાળવવું તે અંગે ચર્ચા સતત ચાલી રહી છે. આગામી સમયમાં લેવામાં આવતા નીતિગત નિર્ણયો અમેરિકામાં અભ્યાસ કરવા ઇચ્છતા વિદેશી વિદ્યાર્થીઓ માટે મહત્વપૂર્ણ સાબિત થઈ શકે છે.